porady-jajka.png

Jajko w diecie mamy i dziecka

Jednym z częstszych produktów pojawiających się w polskiej kuchni są jajka. Królują one na wielkanocnych stołach, ale także w ciągu roku. Czy jednak jajka można zaliczyć jako bezpieczny produkt spożywczy w okresie karmienia piersią? Czy i od kiedy podawać jajka dziecku? Na te i inne pytanie znajdziecie odpowiedz w poniższym materiale, przygotowanym jak zawsze z naszą dietetyczną ekspertką Małgorzatą Jackowską. 

O jajkach słów kilka  :-)

Jajka są świetnym źródłem żelaza i właśnie dlatego, ten składnik pokarmowy, powinien dość szybko znaleźć się w jadłospisie dziecka w trakcie rozszerzania diety. Zapasy żelaza z życia płodowego mogą nie być wystarczające po 6.miesiącu życia dziecka, dlatego nie ma co zwlekać z wprowadzaniem do diety niemowlaka produktów bogatych w żelazo. Są nimi: mięso, ryby, nasiona roślin strączkowych i właśnie jajko. Jajka mogą więc być jednym z pierwszych wprowadzanych do diety niemowlaka produktów.

Jajka w diecie mamy karmiącej piersią  

Mama karmiąca piersią może i powinna jeść jajka. Podobnie jak reszta populacji;) Zalecenia są takie same – mogą one być elementem zróżnicowanej diety. Jajka są bowiem źródłem bardzo dobrze przyswajalnego białka (a właśnie białka w czasie laktacji potrzeba więcej niż przed lub w trakcie ciąży).

Zdrowa osoba może jeść spokojnie 4 jaja tygodniowo. Mniejsze ilości są zalecane tylko jeśli chorujesz na cukrzycę typu II, insulinooporność lub masz zaburzenia lipidowe. U osób z tymi chorobami wyższe spożycie jaj może zwiększać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.

Uwaga – zdecydowanie lepiej dla naszego zdrowia jest jeść jaja w formie gotowanej niż smażone. A więc wybierz raczej jajka gotowane w skorupce lub bez (jajka „w koszulce”) albo jako składnik pieczonych potraw lub naleśnika, a nie jajecznicę czy sadzone jajka na maśle i boczku.

Wprowadzanie jajka do diety dziecka

Jeszcze kilka lat temu zalecano wprowadzanie oddzielnie żółtka (w pierwszej kolejności) i oddzielnie białka jaja do diety niemowlaka. Wynikało to z obawy przed reakcjami alergicznymi. Jednak podejście do alergii pokarmowych w ostatnim dziesięcioleciu bardzo się zmieniło, również dotyczy to okresu rozszerzania diety niemowlaka. Dlatego aktualnie nie ma zalecenia, aby jajko dzielić i oddzielnie wprowadzać białko i żółtko jajka.

Jeśli rozszerzasz dietę dziecka podając mu przeciery za pomocą łyżeczki, to prawdopodobnie będzie Ci łatwiej dodać nieco ugotowanego żółtka do posiłku, niż rozdrabniać całe jajko. Ale nie ma aktualnie zalecenia, które mówiłoby, że takie oddzielanie białka i żółtka i wprowadzanie ich po kolei jest konieczne . Możesz też wprowadzić jajka jako składnik np. placuszka czy naleśnika, babeczki jajeczne, pastę z jajek albo po prostu ugotowane jajko do samodzielnego jedzenia rączką.

Przy wprowadzaniu jajka do diety dziecka należy pamiętać o tym, że jajka mogą być alergenem. Alergia na jajka jest jedną z częściej występujących alergii pokarmowych u małych dzieci. W trakcie rozszerzania diety może się ona objawić np. wysypką na ciele po spożyciu jajka przez dziecko, albo wymiotami, które pojawiają się w ciągu 1-2 godzin po spożyciu przez dziecko posiłku zawierającego jajka . Pamiętaj jednak, że alergie pokarmowe występują rzadko i nie należy stosować diety eliminującej alergeny na wszelki wypadek. Nie opóźniaj więc wprowadzania jajek do diety dziecka, a jeśli wystąpią objawy, które mogą wskazywać na alergię pokarmową to skonsultuj dalsze postępowanie z lekarzem pediatrą lub alergologiem.

Jeśli mamy stwierdzoną u dziecka alergię na jaja i musimy je eliminować z jadłospisu karmiącej piersią mamy i z jadłospisu dziecka, to w diecie powinny znaleźć się inne źródła białka (to szczególnie ważne w diecie mamy) i żelaza (to ważne w diecie niemowlaka). A więc przede wszystkim mięso, ryby i nasiona roślin strączkowych. Żelazo znajduje się też w ciemnozielonych warzywach (np. szpinaku i jarmużu), zbożach (kasza gryczana, amarantus, komosa ryżowa, pieczywo pełnoziarniste), nasiona i orzechy czy suszone owoce.

Jeśli potrzebujesz zamienić jajka np. w przepisie na ciasto, to możesz użyć zamiast jednego jajka np.:1/2 zgniecionego banana, 3 płaskie łyżki masła orzechowego, albo kisiel z chia lub siemienia lnianego (1 łyżka nasion namoczona w 3-4 łyżkach wody).

Podsumowując, z uwagi na fakt, iż jajka są dobrym źródłem żelaza, ale też białka i innych składników takich jak np. luteina, witamina D, E, K to jeśli tylko dziecko nie ma na nie alergii, to warto wprowadzić je do diety malucha. Szczególnie jeśli są obecne w Waszej domowej kuchni.

Jeśli jednak dziecko odmawia jedzenia jajek to (podobnie jak w przypadku innych produktów spożywczych) zostaje tylko regularne proponowanie, podawanie ich w różnych formach (jako składnik posiłków, gotowane, babeczki jajeczne, składnik np. omleta czy naleśnika itd.).

Im więcej okazji do poznania nowego produktu tym większa szansa, że dziecko się z nim oswoi i polubi.

Ale jeśli dziecko uparcie nie chce jadać jajek w żadnej postaci to postaraj się wprowadzić do jego diety inne produkty bogate w żelazo, według ww. wskazówek. Wracaj do proponowania jajka co jakiś czas, ale w żadnym wypadku nie zmuszaj dziecka do jedzenia. Pamiętaj, że presja i zmuszanie do jedzenia zawsze prowadzi do większej niechęci i może spowodować pojawienie się niechęci do jedzenia i problemów z karmieniem dziecka.